Seksualiteit en de rechten van kinderen

Door Een Tegenwichter

Inleiding

Seksueel misbruik komt op grote schaal voor en de psychische schade die kinderen bij ongewenste vormen van lichamelijk of seksueel contact oplopen is groot. Daarom is het goed dat misbruiksituaties aan het licht komen en er tegen wordt opgetreden. Sinds Dutroux lijkt echter alles wat met seks en kinderen te maken heeft verdacht. Op wereld aidsdag was het in België verboden om tijdens de manifestaties ook activiteiten voor kinderen te organiseren. Niemand schijnt zich meer te realiseren dat er met seks op zich niks mis is. Daarom dit artikel dat het positieve van seksualiteit in het leven van kinderen belicht en ingaat op de maatschappelijke normen en waarden die een vrije seksualiteitsbeleving van kinderen bedreigen. Invalshoek is de rol van volwassen in het leven van kinderen.

Kinderseksualiteit

Zoals iedereen weet hebben kinderen net als volwassenen behoefte aan warmte en koestering. Ze willen graag aangeraakt en vastgehouden worden, knuffelen en spelen. Voor kinderen is dit waarschijnlijk in nog sterkere mate dan voor volwassenen belangrijk voor hun emotionele ontwikkeling en welzijn.

Voor warmte en koestering zijn kinderen afhankelijk van hun ouders of verzorgers. Als je geluk gehad hebt ben je als kind veel gekoesterd en geknuffeld en heb je zowel lichamelijk als geestelijk kunnen ervaren dat je er mag zijn. Als het goed is heeft dat bijgedragen aan de ontwikkeling van een evenwichtige persoonlijkheid en kun je tegen een stootje, zit je lekker in je lijf en kun je spontaan en speels zijn in de omgang met anderen. Heb je geen geluk gehad, doordat je ouders niet echt van je hielden of daar geen uitdrukking aan konden geven als gevolg van stijfheid, preutsheid of gebrek aan sociale vaardigheden, en er ook geen anderen waren die in dat opzicht iets voor je konden betekenen (andere volwassenen, broertjes of zusjes of andere kinderen), dan is de kans groot dat je in emotioneel en sociaal opzicht nog wat in te halen hebt. Je zult alsnog moeten leren zekerheid en stevigheid op te bouwen, je kwetsbaar op te stellen, en liefde te geven en ontvangen.

Naast behoefte aan liefde, koestering en aanraking hebben kinderen van het begin af aan ook seksuele gevoelens en behoeften. Ik bedoel daarmee dat kinderen in hun relaties met anderen meer kunnen ervaren dan alleen maar liefheid, zachtheid, aandacht, aardigheid of speelsheid. Kinderen, zelfs hele kleine kinderen, kunnen al verliefd worden, opgewonden raken en zelfs orgasmen ervaren, of iets wat daar op lijkt. Ze kunnen zich duidelijk seksueel aangetrokken voelen tot andere mensen. Uit onderzoek is gebleken dat kinderen die ook het seksuele aspect van hun lichamelijkheid en persoonlijkheid positief mogen ervaren zich in emotioneel opzicht beter ontwikkelen dan kinderen die dat niet mogen.

Positieve invloed

Er zijn verschillende manieren waarop ouders of verzorgers een positieve invloed op de seksuele ontwikkeling van kinderen kunnen hebben.

	Door open en ontspannen over hun eigen seksualiteit te zijn.
	Door zich positief te uiten over de zoektocht die kinderen ondernemen waarbij ze het seksuele aan hun lichaam ontdekken en daar dingen mee gaan doen. Bijvoorbeeld als kinderen met hun eigen geslachtsdelen spelen en masturberen.
	Door zich er positief over te uiten als kinderen vriendschappelijk, vrijerig, aanrakerig, of seksueel met andere kinderen omgaan.
	Door kinderen daadwerkelijk te steunen in die relaties en hen daar ook de praktische mogelijkheden toe te geven.
	Door vrijerig, aanhalig of seksueel gedrag dat van kinderen zelf uitgaat bij het spelen of knuffelen met volwassenen, niet afstraffend te benaderen, het ook niet angstvallig uit de weg te gaan of listig te omzeilen, maar er in positieve zin iets mee te doen. Bijvoorbeeld door er in mee te gaan, en/of openlijk aan te geven waar je eigen grenzen, onzekerheden en twijfels liggen.
	Met seksueel contact moet heel voorzichtig worden omgesprongen omdat het om intimiteit gaat in combinatie met verschillen in seksuele ervaring en beleving en de stigmatiserende invloed van de maatschappij

Lang niet iedereen kan goed met kinderen en pedofiele gevoelens omgaan. Belangrijk is dat het initiatief van de kinderen zelf uitgaat en ook uit blijft gaan. Eigen initiatief is niet altijd een teken dat het seksuele door het kind gewenst wordt. Ook in een situatie die er gelijkwaardig uitziet mag de macht van de volwassene niet onderschat worden. Tel bij die macht het vermogen dat kinderen hebben om bij de geringste aanwijzing al door te hebben wat door de volwassene gewenst gedrag gevonden wordt en de misbruiksituatie is een feit. Vrijwilligheid is bovendien alleen gegarandeerd als kinderen de mogelijkheid hebben de relatie te verbreken en op te stappen. Bij ouders of verzorgers is dit niet het geval. Tenslotte is belangrijk dat het kind vertrouwde mensen kent die niet negatief ten opzichte van dit soort contacten staan (bijvoorbeeld de ouders). Dat is prettig voor het kind, goed voor de sociale controle en een belangrijk middel tegen de stigmatiserende invloed van de maatschappij.